North Khorasan University of Medical Sciences

other مقایسۀ اثربخشی طرحواره‌درمانی و درمان مبتنی‌بر پذیرش و تعهد بر کاهش پریشانی معنوی در زنان مبتلا به سرطان پستان: مطالعۀ نیمه ‌آزمایشی در مشهد Effectiveness of Schema Therapy and Acceptance and Commitment Therapy in Reducing Spiritual Distress among Women with Breast Cancer: A Quasi-Experimental Study in Mashhad علوم پایه Basic Sciences مقاله پژوهشی Orginal Research <div style="text-align: justify;">مقدمه: پریشانی معنوی یکی از پیامدهای شایع بیماری‌های مزمن و تهدیدکنندۀ حیات است که در جوامع مذهبی و در شرایط بحران‌های جمعی می‌تواند شدت و پیچیدگی بیشتری پیدا کند. ازاین‌رو، شناسایی و تبیین کارآمدی مداخلات روان‌درمانی در کاهش این نوع پریشانی اهمیت کاربردی ویژه‌ای دارند. هدف پژوهش حاضر، مقایسۀ اثربخشی درمان مبتنی&rlm;بر پذیرش و تعهد و طرحواره‌درمانی در کاهش پریشانی معنوی در زنان مبتلا به سرطان پستان بود. روش کار: این پژوهش به‌صورت نیمه‌آزمایشی و با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون همراه با پیگیری دوماهه و گروه کنترل انجام شد. جامعۀ پژوهش شامل زنان مبتلا به سرطان پستان مراجعه‌کننده به مراکز درمانی شهر مشهد بود که از میان آنان 43 نفر به&rlm;روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و سپس به‌طور تصادفی در دو گروه ‌درمانی و یک گروه کنترل تخصیص داده شدند. مداخلات درمانی به‌صورت گروهی و طی 10 جلسۀ 90دقیقه‌ای اجرا گردید. ابزار جمع‌آوری داده‌ها مقیاس پریشانی معنوی بود. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس و آزمون تعقیبی بونفرونی در نرم‌افزار SPSS نسخۀ 25 مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: نتایج نشان داد هر دو مداخله در مقایسه با گروه کنترل موجب کاهش معنادار پریشانی معنوی شدند<a name="_Hlk232831714"> (001/0</a>P<، 819/0= η²، 25/88F=)؛ نتایج آزمون تعقیبی نشان داد هر دو درمان در کاهش پریشانی معنوی مؤثر بودند، با این‌حال، اندازۀ اثر طرحواره‌درمانی (9/1=d) در مقایسه با درمان مبتنی&rlm;بر پذیرش و تعهد (07/1=d) بزرگ&rlm;تر بود. تفاوت معناداری بین نمرات پس‌آزمون و پیگیری مشاهده نشد<a name="_Hlk232831762"> (05/0<</a>P) که بیانگر پایداری اثر درمان‌ها در طول زمان است. نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند هر دو مداخلۀ درمانی می‌توانند در کاهش پریشانی معنوی زنان مبتلا به سرطان پستان مؤثر باشند، بااین‌حال طرحواره‌درمانی ممکن است اثر بیشتری در کاهش این نوع پریشانی داشته باشد. این نتایج می‌تواند در طراحی مداخلات روان‌شناختی متناسب با شرایط فردی و فرهنگی بیماران مبتلا به سرطان پستان مورد توجه قرار گیرد.  </div> <div style="text-align: justify;">Introduction: Spiritual distress is a common consequence of chronic and life‑threatening illnesses and may become more intense and complex in religious societies during collective crises. Therefore, identifying psychotherapeutic interventions and examining their effectiveness in reducing this type of distress are of particular practical importance. The present study aimed to compare the effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy and Schema Therapy in reducing spiritual distress among women with breast cancer. Methods: This quasi‑experimental study employed a pretest–posttest design with a two‑month follow‑up and a control group. The study population consisted of women with breast cancer who were referred to medical centers in Mashhad, Iran. A total of 43 participants were selected using convenience sampling method and randomly assigned to two intervention groups and one control group. The therapeutic interventions were delivered in a group format over ten 90‑minute sessions. Data were collected using the Spiritual Distress Scale. The data were analyzed using analysis of covariance (ANCOVA) and the Bonferroni post hoc test in SPSS sofware (version 25). Results: The results indicated that both interventions significantly reduced spiritual distress, compared to the control group (F = 88.25, η² = 0.819, P < 0.001). Post hoc analysis showed that both treatments were effective in reducing spiritual distress; however, the effect size of Schema Therapy (d = 1.90) was larger than that of Acceptance and Commitment Therapy (d = 1.07). No significant difference was observed between the posttest and follow‑up scores (P > 0.05), indicating that the treatment effects remained stable over time. Conclusion: The findings of the study suggest that both therapeutic interventions can be effective in reducing spiritual distress among women with breast cancer. However, Schema Therapy may be more effective in reducing this type of distress. These results may be useful in designing psychological interventions that are appropriate to the individual and cultural characteristics of women with breast cancer patients</div> پریشانی معنوی,درمان مبتنی‌بر پذیرش و تعهد, طرحواره‌درمانی, نئوپلاسم پستان Acceptance and commitment therapy, Breast neoplasms, Spiritual distress, Schema therapy 108 116 http://journal.nkums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-994&slc_lang=other&sid=1 Mehrnoosh Khademi مهرنوش خادمی 100319475328460032030 100319475328460032030 No Ph.D. Candidate in Psychology, Department of Psychology, Bi.C., Islamic Azad University, Birjand, Iran دانشجوی دکتری روانشناسی، گروه روانشناسی، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران Bahram Ali Ghanbari Hashem Abadi بهرامعلی قنبری هاشم‌ آبادی ghanbarih@um.ac.ir 100319475328460032031 100319475328460032031 Yes Professor, Department of Psychology, Faculty of Education and Psychology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran استاد، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران Fatemeh Shahaibizadeh فاطمه شهابی زاده 100319475328460032032 100319475328460032032 No Associate Professor, Department of Psychology, Bi.C., Islamic Azad University, Birjand, Iran دانشیار، گروه روانشناسی، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران