fa بررسی اثر سافرنال، یکی از مواد موثره زعفران(crocus sativus)، بر روی آسیب اکسیداتیو ناشی از ایسکمی فراگیر مغزی در ناحیه هیپو ک امپ رت علوم پایه Basic Sciences مقاله پژوهشی Orginal Research <span style="font-family:arial,sans-serif;">مقدمه :ایسکمی فراگیر مغزی در رت منجر به آسیب اختصاصی نورونها در هیپو کامپ و استریاتوم میگردد. تولید رادیکالهای آزاد اکسیزن و متعاقب آن اکسیداسیون ماکرومولکولهای سلولی همانند چربیهای غیر اشباع موجود در غشاء های سلولی، پروتئین ها و اسیدهای نوکلئیک از وقایع کلیدی در جریان فرآیند ایسکمیک/رپرفیوژن و آسیب اکسیداتیو میباشند. در این مطالعه اثر سافرانال (ماده موثره موجود در کلاله زعفران) بر روی آسیب اکسیداتیو ناشی از ایسکمی فراگیر مغزی در هیپوکامپ رت بررسی گردید و نمونه های هیپوکامپ از نظر میزان لیپد پراکسیداسیون، میزان تام گروههای تیول (</span><span dir="LTR">SH</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">) و قدرت آنتی اکسیدانتی مورد بررسی قرار گرفتند. ایسکمی فراگیر مغزی به روش انسداد چهار رگ، به مدت 20دقیقه ، ایجاد گردید. به منظور سنجش میزان لیپد پراسیداسیون، سطح مالون دی آلدئید بافتی (</span><span dir="LTR">MDA</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">) در هیپو کامپ رت با استفاده از آزمون تیوبار بیتوریک اسید اندازه گیری گردید. جهت سنجش قدرت آنتی اکسیدانتی نمونه های هیپو کامپ نیز از آزمون </span><span dir="LTR">FRAP</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">(</span><span dir="LTR">Ferric Reducing /Antioxidant power</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">) استفاده گردید. سافرانال با دوزهای</span><span dir="LTR">mg/kg</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">75/72 ، </span><span dir="LTR">mg/kg</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">5/145، </span><span dir="LTR">mg/kg</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">5/727به صورت داخل صفاقی و نرمال سالین (به عنوان کنترل ، </span><span dir="LTR">mg/kg</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">10به صورت داخل صفاقی ) 15دقیقه پس از القاء ایسکمی به حیوانات تجویز شده و تجویز آنها به مدت 2روز (هر 24 ساعت یکبار ) ادامه یافت. در گروه نرمال سالین در مقایسه با گروه </span><span dir="LTR">sham</span><span style="font-family:arial,sans-serif;"> افزایش معنی داری در میزان لیپید پراکسیداسیون و همچنین کاهش معنی داری درقدرت آنتی اسیدانتی نمونه های هیپو کامپ مشاهده گردید. سافرانال با دوز </span><span dir="LTR">mg/kg</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">5/725در مقایسه با گروه نرمال سالین، به صورت معنی داری سطوح </span><span dir="LTR">MDA</span><span style="font-family:arial,sans-serif;"> بافتی را کاهش داد (</span><span dir="LTR">nmol/g</span><span style="font-family:arial,sans-serif;"> 31/52 در مقابل </span><span dir="LTR">nmol/g</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">70/159، </span><span dir="LTR"><0/001</span> <span dir="LTR">p</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">). همچنین افزایش معنی داری را در قدرت آنتی اکسیدانتی نمونه های هیپو کامپ (</span><span dir="LTR">&micro;</span><span dir="LTR">mol/g</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">12/ 4در مقابل </span><span dir="LTR">&micro;</span><span dir="LTR">mol/g</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">16/1، </span><span dir="LTR">0.001</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">></span> <span dir="LTR">(P</span><span style="font-family:arial,sans-serif;">ایجاد نمود. نتایج این مطالعه نشان می دهد که سافرانال دارای اثرات محافظتی بر روی استرس اکسیداتیو ناشی از آسیب ایسکمیک /رپرفیوژن میباشد.</span><br> &nbsp; Global cerebral ischemia in rat leads to neuronal specific damage in hippocampus and striatum. Produce free radicals of oxygen and oxidation of cell macromolecules such as unsaturated fats in cell membranes, proteins and nucleic acids are Key events in ischemia/ reperfusion and oxidative injury. In this study the effect of safranal on oxidative injury from global cerebral ischemia in hippocampus of rat was studied and hippocampus samples were studied for lipid peroxidation, amount of thiol groups (SH) and antioxidant activity. Global cerebral ischemia in four-vessel obstruction method was created in 20 minutes. For measurement of lipid peroxidation, the level of malondialdehyde in hippocampus of rat was measured by thiobarbitoric test. FRAP (ferric reducing antioxidant power) method was used for measurement of antioxidant activities of hippocampus samples. Safranal in dosages 72.75mg/kg, 145.5mg/kg, 363.75 mg/kg and 727.5 mg/kg was prescribed Intraperitoneally and normal saline (used as control, 10 ml/kg Intraperitoneally) was prescribed into animals after Induction of ischemia&nbsp; for 15 minutes and Prescribing of them was continued for 2 days (each 24 hours). In normal saline group significant increase was observed in amount of lipid peroxidation in comparison with sham group and significant decrease was observed in antioxidant power of hippocampus samples. Safranal in comparison with normal saline group with 727.5 mg/kg dosage reduced the MDA levels meaningful (52.31 nmol/g versus 159.7 nmol/g, p<0.001). Also significant increase was created in antioxidant power of hippocampus samples (412 &micro;mol/g).The results of present study showed that safranal has Protective effects on oxidative stress from ischemia/ reperfusion injury.<br> &nbsp; لیپید پراکسیداسیون , استرس اکسیداتیو , ایسکمی فراگیر مغزی, سافرانال, زعفران lipid peroxidation, oxidative stress, global cerebral ischemia, safranal, Crocus sativus. 1 8 http://journal.nkums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-401&slc_lang=fa&sid=1 HR Sadeghniah حمیدرضا صادق نیا sadeghniah@mums.ac.ir 10031947532846009607 10031947532846009607 Yes دانشگاه علوم پزشکی مشهد H Hosein zade حسین حسن زاده 10031947532846009608 10031947532846009608 No دانشگاه علوم پزشکی مشهد